Lịch Triều Hiến Chương Loại Chí

Lịch triều hiến chương loại chí – có nghĩa là phép tắc các triều đại chép theo thể phân loại, đã được học giả Phan Huy Chú dày công nghiên cứu, biên soạn trong 10 năm (1809-1819). Bộ sách được xem là bộ bách khoa toàn thư đầu tiên của nước ta, là cả một kho tư liệu có giá trị khoa học cho công tác nghiên cứu khoa học xã hội, không những phong phú về nội dung mà bộ sách còn được chính tác giả phân loại, hệ thống hóa theo phương pháp khoa học. Tuy vẫn còn nhiều thiếu sót, có thể do điều kiện lịch sử đã hạn chế tầm quan sát của tác giả – khiến tác giả chưa có cái nhìn phán đoán chính xác hơn, nhưng những giá trị của quyển sách vẫn không thể nào phủ nhận được.

Tác giả của bộ sách là Phan Huy Chú, sinh năm 1782, mất năm 1840, tên chữ là Lâm Khanh, hiệu Mai Phong, sinh ra và lớn lên ở Thăng Long. Phan Huy Chú là con của Phan Huy Ích, người xã Thu Hoạch, huyện Thiên Lộc, Nghệ An (nay là Can Lộc, thuộc Hà Tĩnh, đậu tiến sĩ và làm quan dưới thời Lê Mạt và Tây Sơn, là cháu gọi Phan Huy Ôn, tiến sĩ đời nhà Lê, là chú. Xuất thân từ gia đình khoa bảng, có truyền thống học hành, Phan Huy Chú là người rất thông minh và đọc rất nhiều sách. Tuy nhiên ông chỉ đậu hai khoa Tú tài (năm 1807 và năm 1819, dưới thời vua Gia Long).

Nhà nghiên cứu lịch sử Việt Nam G.P.Muraseva đánh giá: “Lịch triều hiến chương loại chí là một bộ sách xứng đáng được gọi là bộ bách khoa toàn thư về cuộc sống Việt Nam. Công trình này thực tế không có công trình nào sánh nổi về bề rộng của phạm vi các vấn đề trong khoa lịch sử sử học Việt Nam thời phong kiến”.

Để giúp bạn đọc chủ động trong quỹ thời gian có hạn, Nhà xuất bản Trẻ thực hiện tủ sách CẢO THƠM TRƯỚC ĐÈN nhằm cung cấp những ấn phẩm với độ dày vừa phải, có nội dung liên quan đến các triều đại, nhân vật lịch sử, văn hóa, văn học nước ta. Nó sẽ là hành trang làm phong phú thêm kiến văn của bạn đọc và cũng là dịp để bạn đọc tìm hiểu và tự hào về đất nước có nền văn hiến lâu đời, nơi lưu lại nhiều sách hay, nhân vật tài giỏi. Theo đó, việc đọc sách trở thành sự thưởng thức nhẹ nhàng. Những câu chuyện ngắn gọn về người xưa, đất xưa, có sự tích trở thành thổ thần, nhân thần. Quá khứ đôi khi được phủ một không khí huyền hoặc càng tôn vẻ trang nghiêm và trí tưởng tượng. Mặt khác, bạn đang cầm trên tay gần như nguyên vẹn tác phẩm của các tác giả và nhà xuất bản trước đây nhiều chục năm, thậm chí hàng trăm năm (qua bản dịch).