Thơ Văn Lý Trần – Viện Văn Học (3 Tập)

Toàn tập khối lượng thơ văn Lý-Trần trình bày trong bộ sách này chia làm 3 tập, sắp xếp theo thời gian lịch sử:

• Tập I: từ Ngô Quyền dựng nước (938) đến hết nhà Lý (1225).
• Tập II: từ mở đầu nhà Trần (1225) cho đến đầu đời Trần Dụ Tông (1341).
• Tập III: từ khoảng 1341 đến khởi nghĩa chống Minh của Bình Định Vương (1418)

Thơ văn Lý-Trần là một di sản văn học thành văn tương đối cổ hơn cả còn lưu lại được trong lịch sử nền văn học độc lập, tự chủ của dân tộc ta. Nhưng vì từ bấy đến nay đã trải qua gần sáu trăm năm lịch sử – lại là sáu trăm năm đầy những biến thiên dữ dội – cho nên bộ mặt của nó chắc chắn từng bị sứt mẻ và biến dạng rất nhiều; ngay những phần hiện ít có vấn đề nhất cũng chưa thể nói là còn nguyên vẹn. Khôi phục cho được cái đường nét, cái hình dáng đích thực của những tài liệu còn lại đó cũng như làm sống lại những tài liệu tưởng chừng đã mất, là việc cần thiết phải làm, song cũng là việc vô cùng khó khăn phức tạp.

Mặt khác, do chỗ thời đại Lý-Trần là một thời kỳ đấu tranh giữa nhiều trào lưu tư tưởng, nhất là giữa ba luồng tư tưởng Phật, Nho và Lão, nên thơ văn của thời đại này cũng có những bộ phận không thoát khỏi mang màu sắc của các hệ thống triết học tôn giáo khá đậm. Những điển cố, những sự tích về Phật giáo, Nho giáo và Đạo giáo được trình bày nhiều khi xen lẫn trong không ít sáng tác thời này cũng là một trở ngại rất lớn cho người dịch.

Với hai khó khăn cơ bản như thế, lại thêm khả năng có hạn của các dịch giả, bản dịch Thơ văn Lý-Trần ra mắt bạn đọc lần này chắc chắn không tránh khỏi rất nhiều sai sót. Mạnh dạn cho công bố sớm bộ sách, chúng tôi chỉ muốn xem đây là một thể nghiệm bước đầu, nhằm đáp ứng phần nào nhu cầu của bạn đọc đối với việc tìm hiểu nền văn học Lý-Trần ngày càng cao, và cũng nhằm thông qua bạn đọc mà bổ sung, sửa chữa một cách có hiệu lực hơn, để những lần tái bản sau thêm phần hoàn chỉnh.